ReviewAni

Oyasumi Punpun kể về cuộc đời một cậu bé tên Punpun Onodera dưới hình ảnh chú chim. Nét vẽ trau chuốt, tinh tế của Inio- sensei toát lên trong từng cử động, nét mặt của nhân vật xung quanh, duy chỉ có Punpun là nguệch ngoạc. Sự xuất hiện của nhân vật chính khá phai mờ gợi nên điều gì đáng suy ngẫm ở lối sống hời hợt của giới trẻ. Mỗi chúng ta đều là chủ nhân của cuộc đời mình, ấy tại sao, sự tồn tại ấy lại nhạt nhoà đến vậy? Chất trẻ đang dần biến mất khỏi xã hội, không dấu ấn, không tên tuổi, họ chỉ bất cần thở, để sống qua hôm nay, qua ngày mai một cách cũ kĩ và buồn tẻ.

Xuyên suốt cả câu chuyện, là những mặt đối lập sâu sắc tồn tại song song với nhau. Giữa niềm tin và báng bổ. Con người trong truyện thỉnh thoảng gào lên:”Làm quái gì có Chúa trên đời?” nhưng Punpun khi gặp khó khăn, cậu vẫn hỏi Chúa. Chúa ở đây dần dần trở thành một thứ mông lung, vừa bị họ xua đuổi ruồng rẫy khỏi xã hội, vừa được từng giai cấp níu lấy nguyện cầu như niềm tin le lói còn sót về một xã hội vẹn toàn hơn. Nực cười mà nói, con người căm hận Chúa tận xương tuỷ vì đã không cứu rỗi đời họ nhưng vẫn van nài Đấng lắng nghe bi kịch của mình. Trong truyện, đức tin của mỗi người được thể hiện một cách đặc sắc, có gã từng tự sát vì quá sùng đạo, có người sống với hi vọng Chúa sẽ cứu rỗi đời mình. Điều đó đã làm rõ khía cạnh của vấn đề tôn giáo ở thế giới thật, tổ chức khủng bố IS sẵn sàng tự kích nổ vì đức tin bất diệt vào “Chúa” của riêng họ, cũng có con chiên đến nhà thờ nguyện cầu mỗi sáng Chủ Nhật nhằm gột sạch tội lỗi bản thân

Giữa tồn tại hay không tồn tại ( to be or not to be). Cái chết tựa dải lụa vắt ngang mạch truyện, lúc mẹ Punpun mất vì ung thư. Một bà già bướng bỉnh và thái quá. Sự rắn rỏi là thứ giữ chân gã người tình của bà sau cuộc tan vỡ với bố Punpun. Xét cho cùng, đó là người phụ nữ đáng thương hơn đáng tội. “Bướng bỉnh” ấy từng là “có chính kiến” khi tóc bà còn đen óng. “Thái quá” ấy từng là “nhiệt huyết” khi tuổi bà chớm đôi mươi. Nhưng thời gian cứ gọt mãi những gì tốt đẹp và để lại cả thảy xấu xí cho người đàn bà ấy. Thời trẻ, ta từng tin bản thân mình sẽ làm nên điều mới mẻ, lúc va chạm với đời, khát khao ấy bị bóp nghẹt bởi thực tại méo mó và tàn nhẫn. Câu than thở “Ối giời ơi, thật chết đi cho rồi” thường ngày quá quen thuộc của bà đọng lại thành hơi thở yếu ớt vương vấn sau ca phẫu thuật thất bại, “Không, tôi chưa muốn chết, tôi còn muốn sống thêm, cuộc đời tôi chưa hết”. Khiến người ta phải tự ngẫm, trước khi chết ta sẽ nghĩ gì? Liệu não có chiếu lại thước phim ta đã sống như thế nào từ thời thơ ấu, đến khi là học trò tuổi mười bảy, rồi kết hôn và lập gia đình? Chuyện gì sẽ xảy ra sau khi ta chết đi? Sự sống của ta đã kết thúc, nhưng người thân ta vẫn bước tiếp trên đường đời. Chết, là không còn thấy bình minh ngày mai, không còn nhìn được khuôn mặt những người ta yêu quí, nhắn nhủ họ điều ta vẫn còn giấu nhẹm trong tim, là không còn bù đắp cho ai đó lỗi lầm của bản thân. “Mẹ yêu con lắm”- câu nói muộn màng cuối cùng của bà mẹ vẫn không thấm vào tai Punpun, vì trước giờ mẹ vẫn quá đỗi lạnh lùng với nó. Nhưng cái chết cũng là thứ ràng buộc người với người. Hơi hướm lập dị và quái gở, lời hứa giữa Punpun và Aiko được đổi chác bằng cái chết, “Nếu Onodera phản bội tớ, tớ sẽ giết cậu” . Suy cho cùng, cuộc đời này như show diễn khá tệ hại nhưng chưa bao giờ đủ kinh khủng để ta rời bỏ chương trình.

Giữa tình yêu và dục vọng. Như Rừng Na Uy của Murakami Haruki, dáng đứng bơ vơ giữa xã hội đầy méo mó của con người trẻ đã khắc sâu vào câu chuyện. Họ lao vào yêu nhau để đỡ cô đơn và chỉ cảm thấy thực sự đang sống khi chạm vào hơi ấm cơ thể. Mãnh liệt, nhơ bẩn và đơn độc gói gọn lại trong một tâm hồn trẻ, vừa đặc sắc, vừa cảm thấy kinh tởm chính nhân cách của họ. Những gì họ hướng về không phải một reallove mà chúng ta đổ xô tìm kiếm, con người trẻ trong Oyasumi Punpun chỉ cần thể xác để thoả mãn dục vọng. Khinh bỉ, thờ ơ với chính những xúc cảm bản thân, lối sống méo mó hiện rõ ở từng cảnh “mây mưa” với ánh nhìn trống rỗng chẳng đọng chút tình người. Bấu víu vào dục vọng, có lẽ đó là cách duy nhất nhận ra bản thân còn sống, tim còn đập và bản năng con người vẫn còn chút gì đó. Từng câu thoại của nhân vật cất lên ẩn chứa một triết lí cuộc sống, một bi kịch không lối thoát: “Song, tìm kiếm cái đẹp chính là con người. Bị đem ra làm trò tiêu khiển cũng là con người. Phá vỡ và huỷ diệt, lại là con người.”

Rỏ xuống khung cảnh đời thường mà Inio-sensei gầy công dựng xây là những bất ổn rất riêng của mọi hạng người trong xã hội. Càng đáng sợ hơn khi nỗi bất an ấy được lồng vào một cách thản nhiên, tựa quá đỗi quen thuộc. Một lão già trung niên nhờ thằng học trò cấp 2 mặt búng sữa dọn hộ căn phòng gã nào đấy vừa tự sát tuần trước, một chị gái nói chuyện tỉnh bơ với vết thương đầu đang nhỏ giọt kèm câu giải thích “Cái này do bố chị mới vơ được ống sắt”,… Những bất ổn cứ chồng chất lên mãi, khắc hoạ sâu sắc xã hội Nhật bấy giờ, xoay quanh vật chất và rũ bỏ sạch sẽ giá trị tinh thần, như Đại gia Gatsby của nhà văn F. Scott Fitzgerald, mang nỗi ám ảnh thường trực về lối sống hào nhoáng, dư dật, sự lên ngôi của thói sùng bái vật chất vô độ và thái độ thờ ơ đối với giá trị đạo đức.

Oyasumi Punpun không phải là thứ truyện tranh giải trí đơn thuần. Toát lên xuyên suốt cả bộ truyện này, vẻ buồn vời vợi, băn khoăn về triết lí cuộc sống và khiến mỗi người phải tự hỏi về giá trị cái “tôi” giữa vô vàn cái “tôi” khác. Oyasumi Punpun càng không dành cho những ai muốn sống lạc quan. Nó kéo con người xuống bằng cách gợi cho họ những xấu xí nhơ bẩn của cuộc đời, sự tồn tại vô nghĩa của bản thân và thăng trầm để tìm được nửa kia. Bù lại, Oyasumi Punpun cảnh tỉnh những kẻ đang bất bơ lưng chừng cuộc đời đang phí hoài tuổi trẻ.